De Nationale Opera presenteert

Madama Butterfly Giacomo Puccini | Robert Wilson

Voorstelling voorbij

Doorvoeld en expressief

Tijdsduur 2:50

Pauzes 1

Van Puccini | Wilson

Taal Italiaans

Boventitels Nederlands en Engels

Robert Wilsons wonderschone enscenering van Puccini’s hartverscheurende Madama Butterfly accentueert met zijn strakke stilering de tragiek van het verhaal. De in 2002 met veel enthousiasme ontvangen enscenering keert voor een tweede keer terug.

Novelle, toneelstuk en opera

De opera is naar het toneelstuk Madame Butterfly van David Belasco. Dat is op zijn beurt gebaseerd op een novelle van John Luther Long over het zestienjarige Japanse meisje Cio-Cio-San (Butterfly).

Het verhaal van Madama Butterfly

Cio-Cio-San trouwt met de Amerikaanse marineofficier Captain Pinkerton, krijgt met hem een kind maar wordt dan in de steek gelaten. Het drama in dit waargebeurde verhaal is compleet wanneer Pinkerton drie jaar later, vergezeld door zijn echtgenote, terugkeert naar Japan om zijn kind op te halen. Butterfly zag haar verbintenis met de Amerikaanse officier Pinkerton als een echt huwelijk, voor hem was het slechts een exotisch avontuurtje. Cio-Cio-San pleegt zelfmoord: “Met ere sterven wie niet met ere kan blijven leven”, zo formuleert Cio-Cio-San, alias Madama Butterfly, de kern van het harakiri-principe.

synopsis

Oost en West

De compositie van Puccini vertoont boeiende tegenstellingen tussen Oost en West: er komen leidmotieven in de stijl van Wagner in voor, maar ook authentieke Japanse melodieën, waarnaar de componist uitgebreid onderzoek had gedaan. Puccini zelf vond Madama Butterfly zijn meest doorvoelde en expressieve opera.

Puccini

Wilsons abstracte beeldtaal

Robert Wilson (regie, decor en licht) houdt zijn beeldtaal abstract en vermijdt sentimentaliteit, ook in Madama Butterfly. Bij hem geen quasi-oosterse kitsch met dribbelende Japanse vrouwtjes. Een écht oosters element is zijn manier van omgaan met de tijdbeleving. Minutieus gechoreografeerde, langzame bewegingen doen denken aan het Japanse Nôh-theater. Decors en kostuums zijn prachtig in hun soberheid. Minstens zo belangrijk is het licht, waarmee Wilson als het ware schildert en boetseert.

 

Muzikaal leider en cast

Jader Bignamini dirigeert voor het eerst bij DNO. De rol van Cio-Cio-San wordt gezongen door Elena Stikhina (DNO-debuut) en Suzuki door Enkelejda Shkosa (Zita in Gianni Schicchi, 2017). 

 

Orkest

Residentie Orkest
Het Residentie Orkest bestaat meer dan 100 jaar en behoort tot de grote gerenommeerde symfonieorkesten van Nederland. Het orkest speelt, in afwachting van het nieuwe Haagse cultuurcomplex, in het Zuiderstrandtheater (Scheveningen),
maar ook op plekken als poptempel Paard van Troje en is te horen op belangrijke podia in binnen- en buitenland. De jonge Brit Nicholas Collon is chef-dirigent en artistiek adviseur. Recente DNO-producties: De speler, Dialogues des Carmélites, The New Prince en La bohème

Robert Wilson

regisseur

De uit Waco (Texas) afkomstige ROBERT WILSON (regie, decor en licht) is een wereldberoemde theatermaker en beeldend kunstenaar. Zijn theaterwerk integreert een grote verscheidenheid aan verschillende artistieke media, waaronder dans, beweging, licht, sculptuur, muziek en tekst. Zijn beelden zijn opvallend esthetisch en emotioneel geladen, en zijn producties hebben wereldwijd erkenning van zowel publiek als pers geoogst. Na zijn studies aan The University of Texas en het Pratt Institute in Brooklyn, richtte Wilson in de jaren ‘60 het performancecollectief The Byrd Hoffmann School of Byrds op. Zijn eerste successen waren Deafman Glance (1970) en A Letter for Queen Victoria (1974-75). In 1976 maakte Wilson samen met Philip Glass de opera Einstein on the Beach.

Jader Bignamini

dirigent

JADER BIGNAMINI (muzikale leiding) is als vaste dirigent verbonden aan het LaVerdi Orkest in Milaan. De Italiaan debuteerde in 2010 met de vijfde symfonie van Mahler en dirigeerde in 2012 Andrea Chénier en Carmen bij LaVerdi, waarmee zijn internationale carrière van start ging.

    do 25 apr Madama Butterfly - Het Parool 2019

    “Un bel di vidremo, de kampioensaria, zingt ze [Elena Stikhina] allerprachtigst en dat niveau houdt ze de hele verdere avond vast.”

    do 25 apr Madama Butterfly - Place de l'Opera 2019

    “Butterfly aangrijpend in gestileerde schoonheid” / “Fenomenaal gezongen door de Russische sopraan Elena Stikhina. Een wereldster in wording” / “Het is geen gewone enscenering, maar een kunstwerk waarin met licht, beweging en kleur een spannend beeldverhaal wordt verteld, dat schijnbaar losstaat van wat er in de teksten en de muziek tot klinken komt.” / “Een onvergetelijke productie […]”

    do 25 apr Madama Butterfly - NRC 2019

    “De jonge Italiaanse dirigent Jader Bignamini en het Residentie Orkest kleuren het drama prachtig in”

    do 30 jan Het Parool

    Het hoogtepunt was zonder twijfel het lange, nachtblauwe tussenspel aan het eind van akte twee, culminerend in het beroemde onzichtbare en woordloze zoemkoor. Wilson laat Butterfly hier met haar bediende en haar kind tien minuten lang in onbeweeglijke stilte wachten op de ochtend, op de dood. Magie.

    do 30 jan Het Financieele Dagblad

    Puccini-klassieker in minimalistische opzet verbluft door harmonisch samenspel van licht, kostuums en kleur Esperian kwijt zich uitstekend van haar taak, evenals trouwens mezzo Catherine Keen in de minstens zo belangrijke ’tweede’ vrouwelijke rol, die van verzorgster Suzuki, en bariton Richard Stilwell als de Amerikaanse consul. De vervolmaking van deze productie schuilt in de kostumering van de Italiaanse Frida Parmeggiani.

Team, Cast en Koor

Muzikale leiding
Jader Bignamini
Regie, decor en licht
Robert Wilson
Kostuums
Frida Parmeggiani
Licht
A.J. Weissbard
Orkest
Residentie Orkest
Koor
Koor van De Nationale Opera
Instudering koor
Ching-Lien Wu
Madama Butterfly (Cio-Cio-San)
Elena Stikhina
Suzuki
Enkelejda Shkosa
Kate Pinkerton
Anneleen Bijnen
F.B. Pinkerton
Sergio Escobar
Sharpless
Brian Mulligan
Goro
Saverio Fiore
Il principe Yamadori
Tim Kuypers
Lo zio Bonzo
Carlo Cigni
Yakusidé
Harry Teeuwen
Il commissario imperiale
Martin Mkhize - Opera Studio
L’ufficiale del registro
John van Halteren
La madre di Cio-Cio-San
Marieke Reuten
La zia
Tomoko Makuuchi
Cugina
Dana Ilia

Podcast inleiding 

door Joke Dame

INLEIDINGEN

Drie kwartier voor aanvang van elke voorstelling vindt in Nationale Opera & Ballet een inleiding plaats. Deskundigen op het gebied van opera, ballet en dans geven achtergrondinformatie en vertellen interessante
details die uw theaterbezoek kunnen verdiepen. De inleidingen zijn in het Nederlands en zijn gratis toegankelijk op vertoon van een geldig plaatsbewijs. Ze vinden plaats in de Odeonzaal, onze nieuwe inleidingen- en educatieruimte. De inleidingen zijn ook vooraf of nadien thuis te beluisteren op deze website.

Tijd: 45 minuten voor aanvang van iedere voorstelling
Plaats: Odeonzaal; ingang tussen de even en oneven garderobes